Feeds:
Yazılar
Yorumlar

Archive for the ‘Sevgi Özdamar’ Category

Nâzım Hikmet neden büyük bir şair kabul edilir?

Bu soruya, “Komünist olduğu için,” diye bir yanıt verilebilir mi?

Komünist olması mıdır onu büyük şair yapan?

Öyle ise öteki komünist şairler neden büyük şair olamadılar?

* * *

Şairlerin farklı kişisel özellikleri olduğu, bu özellikleri şiirlerinin de gereci yaptıkları bilinir.

Kimi komünistliği ile tanınır, kimi küfürbüzlığıyla, kimi çok içmesiyle, kimi çapkınlığıyla…

Bu özellikleri midir onları şair yapan?

* * *

Şiirin bir sanat dalı olarak aykırılıkların peşinde koşması; dünyaya, insana aykırı bakışlardan yeni söyleyişler geliştirmesi, yeni ufuklar açması doğal.

Doğal olmayan, şiirin peşinde koştuğu şeyi, şairin hayatıyla yakalamaya çalışması, ilginç bir kişiliğin şiirini de ilginç kılacağını düşünmesidir.

“Cumhuriyet Dergi”nin 25 Temmuz 1999 günkü sayısında Bejan Matur, kendisiyle söyleşi yapan Sezai Sarıoğlu tarafından, “o, hem Alevi, hem Kürt bir aileden geliyor ve üstelik de kadın,” diye tanıtılıyor.

Bu özellikler bir şairi ilginç kılmaya yarıyacaksa o zaman Sünni, Türk ve erkek bir şair daha baştan ilginç olmaktan çıkıyor.

Oysa şiirin ve şairin böylesi şiir dışı ölçütlerle değerlendirilemeyeceğini biliyoruz.

Şiirin ölçütü yine şiirdir. Şairin o şiirin arkasında duruş biçiminin ancak bir anlamı olabilir okurlar için.

* * *

Cemal Süreya, o ünlü şiirleriyle ortaya çıktığında, kimse onun 1938 Dersim ayaklanması sırasında Batı’ya sürülmüş bir ailenin çocuğu olduğunu bilmiyordu. Hayranlık uyandıran şiirlerinin ardında kuşkucu kişiler yalnızca “Eluard ya da Apollinaire esiniyle mi böyle yazıyor,” diye düşünmüşlerdi.

Sonraları yaşamöyküsü daha bilinir olduğunda şiirine ilişkin değerlendirmelerde bu nedenle bir değişiklik olmadı.

Son yıllarda Almanya’da tanınan bir yazarımız var: Sevgi Özdamar. Almanca yazdığı Hayat Bir Kervansaray adlı romanıyla önemli edebiyat ödülleri kazandı.

Sevgi Özdamar’ın başarısı, Hıristiyan Alman toplumunda, Türk, Müslüman ve kadın oluşuna bağlanabilir mi?

Özdamar, Türkçe’deki çeşitli deyimleri, söz oyunlarını Almanca söylemeyi başararak, o dile ve kültüre katkıda bulunmuş, ilgi uyandırmıştır.

Ben Bejan Matur’un yayımlanan iki şiir kitabında, başkalarına benzemeyen, kendine özgü bir dünya olduğunu gördüm.

Bejan Matur, önemli bir şair olacaksa, ona bu fırsatı o benzersiz dünyası verecektir.

11.8.1999

Reklamlar

Read Full Post »